Rumba catalana

Katalan rumbası, 50’lerin ortalarından itibaren Barselona’daki Katalan Çingenesi topluluğu tarafından geliştirilmiş bir türdür. En temel özelliği, flamenko rumbasının ritimlerini rock & roll ve Küba müziği etkileriyle birleştirmesidir.

 

Özellikle Gracia ve Hostafrancs mahallelerindeki Katalan topluluklarında ve Raval’deki Carrer de la Cera’da doğmuştur. Bu tür, hafif havalı Katalan-Endülüs şarkılarının, temel Afro-Küba kalıplarıyla kaynaşmasına dayanır; 4/4’lük bir ölçüye ve guaracha ile son kalıplarına sahiptir.

 

Vokal ve alkışlara gitar, güiro, bongo eşlik eder; zamanla konga, timpani, küçük perküsyonlar, üflemeliler, piyano, elektrik bas ve elektronik klavyeler eklenmiştir. Günümüzde sanatçı Oscar Casañas, Katalan rumbasına hip hop ve tropikal elektronik sesler de katmaktadır.

 

Barselona’da Katalan rumbasını belirleyen üç sanatçı şunlardır: Peret, Antonio González “El Pescaílla” ve Josep María Valentí “El Chacho”. Onları daha sonra Las Grecas, Los Amaya ve üçlü Rumba Tres takip etmiştir.

 

Gato Pérez, 70’li yıllarda Katalan rumbasını yeniden keşfetmiştir. Bu türde yeni bir dönemin kapısını açmış, Katalan rumbasını caz ve salsa ile yakınlaştıran müziksel yaratımlarla türün tarihine damga vurmuştur.

 

80’li ve 90’lı yıllarda Los Chichos ve Los Chunguitos, rumbayı flamenko ile birlikte marjinal ve varoş tarzlarla harmanlamışlardır. Diğer sanatçılar da bu stili referans almıştır: Lolita Flores, Manzanita, Azúcar Moreno, Rosario Flores veya Ketama. Ayrıca Los Manolos ve Gipsy Kings, Katalan rumbasına yeni bir hava katmış ancak gerçekte büyük bir yenilik getirmemişlerdir.

 

90’lı yılların sonlarında Katalan rumbası, farklı müzikal etkileri bünyesine katarak yeni bir dönüşüm daha geçirir. Sabor de Gracia veya Ai,ai,ai gibi gruplar, geleneksel ve flamenkoya yakın özünü korurken; La Cabra Mecánica, Estopa, Melendi veya Ojos de Brujo gibi topluluklar rumbayı swing, ska ya da reggae gibi diğer tarzlarla; cumbia gibi başka Latin ritimlerini de katarak harmanlar ve bugün rumba füzyonu olarak bilinen akımı ortaya çıkarırlar.

 

Bu değişim, Fransız-İspanyol sanatçı Manu Chao ve grubu Mano Negra’nın Barselona ve İspanyol kültürü üzerindeki eklektik etkisinin bir sonucudur. Bu alt tür, çoğu zaman Yeni Flamenko’dan (Kiko Veneno, Mártires del Compás, Pata Negra) beslenir. İçinde Muchachito Bombo Infierno, La Pegatina, Txarango, Bongo Botrako, La Troba Kung-fú, La Familia Rústika, Bonobos Música veya La Banda del Panda gibi Katalan gruplar öne çıkar.

 

Ayrıca bu rumba sahnesinde yer alan Madridli gruplar da vardır: Alpargata, Canteca de Macao veya Antonio "el Turuta". Daha yakın dönemdeki diğer sanatçılar ise, daha pop bir yaklaşımla da olsa, Oscar Casañas veya "El Chinchilla" gibi rumbadan etkilenmişlerdir.