Opera flamenca i pierwsza połowa XX wieku

Między 1920 a 1955 rokiem pokazy flamenco odbywały się na arenach korridy oraz w teatrach. Te widowiska znane były jako Ópera Flamenca.

 

Nazwa ta była wyborem ich organizatorów ze względów ekonomicznych, ponieważ w tamtym czasie opera była opodatkowana jedynie na poziomie 3%, podczas gdy spektakle płaciły 10%. W tych latach pokazy flamenco zaczęły rozprzestrzeniać się po całym kraju oraz po głównych miastach na całym świecie. Minusem tego komercyjnego i społecznego sukcesu flamenco było usunięcie ze sceny niektórych bardziej surowych i dawnych palos, aby zrobić miejsce tym bardziej efektownym, takim jak cantes de ida y vuelta, cantiñas czy fandangos.

 

W obronie nurtu czystego stylu, w 1922 roku Manuel de Falla i Federico García Lorca ogłosili w Granadzie konkurs cante jondo. Postrzegali oni flamenco jako folklor, a nie jako gatunek sceniczny. Obawiali się, że najgłębsze i najczystsze korzenie flamenco mogą zostać utracone. Z tego powodu zorganizowali konkurs, w którym mogli wziąć udział wyłącznie amatorzy. Wykluczono cantes de cantiñas i cantes festeros. Jury przewodniczył Antonio Chacón, wówczas najważniejsza postać cante. Zwycięzcami zostali „El Tenazas”, wycofany z życia scenicznego cantaor z Morón de la Frontera, oraz ośmioletni chłopiec z Sewilli, Manuel Ortega. Ten ostatni przeszedł do historii jako Manolo „Caracol”.

 

Jednak konkurs okazał się porażką z powodu niewielkiego oddźwięku, jaki wywołał. Również dlatego, że Lorca i Falla nie dostrzegli już w pełni zawodowego charakteru flamenco. Uparcie dążyli do odnalezienia czystości, która nie istniała, ponieważ sztuka ta charakteryzowała się innowacyjnością jej twórców i mieszanką wpływów.

 

Generacja ’27, wśród której znajdowali się najwybitniejsi Andaluzyjczycy i znawcy gatunku, sprawiła, że flamenco zostało uznane również przez środowiska intelektualne.

 

W okresie powojennym po hiszpańskiej wojnie domowej oraz w pierwszych latach frankizmu świat flamenco był postrzegany z rezerwą, ponieważ władze nie były pewne, czy przyczynia się on do budowania świadomości narodowej. Wkrótce jednak reżim przyjął flamenco jako jedną z głównych manifestacji kultury Hiszpanii.

 

Wraz z Ópera Flamenca nastała epoka otwartej kreatywności, która ukształtowała większość repertuaru flamenco. Wyróżniły się wówczas wielkie postaci, takie jak Manuel Torre, Antonio Chacón, Pepe Marchena, Niña de los Peines i Manolo Caracol.